Rozwiązanie 1:
O tron polski po śmierci Jana III Sobieskiego (1696 r.) starało się trzech pretendentów: francuski książę Conti, najstarszy syn Jana III - Jakub Sobieski oraz elektor saski - Fryderyk August Wettin.
Zwolennicy Wettina byli przekonani, że unia z Saksonią przyniesie Polsce duże korzyści polityczne i gospodarcze. Jeszcze przed wyborem elektor przedstawił program zatytułowany: Jak Polskę przekształcić w kraj kwitnący i cieszący się szacunkiem u sąsiadów. Elektor Saski zyskał poparcie Rosji i Austrii, sypnął pieniędzmi, aby zyskać zwolenników wśród szlachty i przeszedł z luteranizmu na katolicyzm. Zmiana wyznania wywarła duże wrażenie na stanie szlacheckim. Wśród sympatyków Sasa pojawił się mit drugiego Jagiełły - króla, który przyjął katolicyzm i połączył Polskę z innym państwem, tworząc potęgę na skalę Europy.
Po elekcji Wettin przybył do Krakowa, gdzie został koronowany na króla jako August II (1697 r.). Tym samym Rzeczpospolita zawarła unię personalną z Saksonią - niewielkim, ale rozwiniętym gospodarczo państwem niemieckim.
Po śmierci Augusta II Sasa w 1733 roku, szlachta na wolnej elekcji opowiedziała się po stronie obranego już raz na tron i popieranego przez Francję - Stanisława Leszczyńskiego. Austria i Rosja - nie chcąc dopuścić do wyboru kandydata wysuniętego przez inne mocarstwo poparły syna Augusta II - elektora saskiego Fryderyka. Część szlachty i magnaterii dokonała nowej elekcji, obierając na króla Wettina. Pod naciskiem rosyjskich oraz saskich wojsk - Leszczyński wycofał się ze swoimi zwolennikami do Gdańska, gdzie oczekiwał na pomoc Francji. Władca Saksonii zasiadł na tronie, przybierając imię Augusta III. Zasada wolnej elekcji po raz kolejny okazała się fikcją. O wyborze monarchy zdecydowała nie wola szlachty, a siły zbrojne sąsiednich państw.
Rozwiązanie 2:
August II Mocny
Elekcja Augusta II Mocnego była burzliwa. Po śmierci Jana III Sobieskiego zapanował chaos. W 1697 roku doszło do wolnej elekcji. Największe szanse miał kandydat francuski - książę Ludwik Conti. Jego wybór był niekorzystny dla Austrii, która rywalizowała wówczas z Burbonami. Małe szanse na wybór miał syn Sobieskiego - Jakub. Kandydaturę do polskiego tronu zgłosił Fryderyk August Wettin, miał on poparcie Austrii. Na polu elekcyjnym doszło do podwójnej elekcji - część szlachty ogłosiła królem Contiego, a część elektora saskiego. Ostatecznie elektor saski szybciej pojawił się w Krakowie, gdzie koronowano go na króla. Przyjął imię Augusta II, nawiązując w ten sposób do ostatniego Jagiellona na tronie Polski i Litwy. Przejęcie korony zawdzięczał powolnemu działaniu Contiego, który dopiero miesiąc po elekcji przybył z nielicznym oddziałem na Pomorze Gdańskie.
Zwolennicy Wettina byli przekonani, że unia z Saksonią przyniesie Polsce duże korzyści polityczne i gospodarcze. Jeszcze przed wyborem elektor przestawił program zatytułowany Jak Polskę przekształcić w kraj kwitnący i cieszący się szacunkiem u sąsiadów. Nie żałował też pieniędzy na pozyskiwanie zwolenników. Dobre wrażenie na szlachcie zrobiło przejście Fryderyka Augusta z luteranizmu na katolicyzm, spowodowało to pojawienie się wśród szlachty mitu drugiego Jagiełły.
August III Sas
W 1733 r. umarł król August II Mocny. Dotychczasowi zwolennicy dynastii saskiej połączyli się wraz z republikantami po stronie kandydatury Stanisława Leszczyńskiego.
W czasie sejmów i sejmików postanowiono o wykluczeniu kandydatur cudzoziemskich na tron Rzeczpospolitej. Wybór ten zbyt nie podobał się władcom państw ościennych m.in. Rosji i Austrii, którzy zdecydowali się na poparcie kandydatury elektora saskiego Fryderyka Augusta II.
12 września 1733 r. w czasie sejmu elekcyjnego wybrano na króla Stanisława Leszczyńskiego. Wybór ten nie został jednak zaakceptowany przez Rosję, której wojsko już znajdowało się na ziemiach polskich. Leszczyński widząc wzrastające zagrożenie uciekł z Warszawy i wyjechał do Gdańska. Szlachta, która jeszcze przebywała w Warszawie pod osłoną wojsk rosyjskich dokonała ponownego wyboru monarchy, którym stał się Fryderyk August II.
Znikoma pomoc dla Leszczyńskiego ze strony Francji przypieczętowała wybór Sasa na tron polski. W 1735 r. Stanisław Leszczyński zrzekł się korony i wyjechał do Francji.
Rozwiązanie 1:
Sposób sprawowania władzy przez obu Wettinów:
Podobieństwa:
Różnice:
Rozwiązanie 2:
August II Mocny
Głównym celem Augusta II Mocnego w polityce międzynarodowej było zdobycie Mołdawii należącej do Turcji oraz szwedzkich Inflant. Starania te doprowadziły do sojuszu Augusta II z Rosją i wciągnięcia Rzeczypospolitej w wojnę północną przeciwko Szwecji. Formalnie Rzeczpospolita nie uczestniczyła w działaniach wojennych, pozostawała neutralna, jednak działania wojenne szybko przeniosły się na jej terytorium. Szwedzi dokonali wielkich zniszczeń. Palili domy, rozkradali zapasy żywności, mordowali podbitą ludność. Żadnego z tych celów nie udało się osiągnąć. Polska, natomiast na arenie międzynarodowej już całkowicie utraciła podmiotowość. August II Mocny został przywrócony na tron tylko dzięki działaniom cara Piotra I zainteresowanego dalszą słabością zachodniego sąsiada. Kolejni władcy Rzeczpospolitej od tej pory zawsze byli zależni od decyzji państw ościennych, głównie Rosji.
W polityce wewnętrznej głównymi celami Augusta II Mocnego było złączenie Saksonii z Rzeczpospolitą w jedno państwo, w którym będzie sprawował władzę elekcyjną tworząc zwarte cesarstwo. W konsekwencji w 1715 r. doszło do zawiązania konfederacji tarnogrodzkiej, sprzeciwiającej się wzmocnieniu władzy królewskiej i żądającej wycofania z terenów Rzeczypospolitej wojsk saskich. W konflikt wmieszał się car Piotr I, obawiający się uniezależnienia Rzeczypospolitej od Rosji. Nie chciał dopuścić do ograniczenia swych wpływów na ziemiach zachodniego sąsiada. W rezultacie żadnych reform wzmacniających władzę królewską w państwie polsko-litewskim nie udało się wprowadzić, a August II poniósł klęskę, również na tym polu.
August III Sas
August III Sas został koronowany na króla Polski w 1734 r. Za cenę zrzeczenia się Inflant uzyskał dla swej kandydatury poparcie Rosji. Pod osłoną wojsk rosyjskich i saskich zaprzysiągł pacta conventa. Mimo zwycięstwa nad Leszczyńskim musiał jeszcze przez kilka lat walczyć z jego zwolennikami (tzw. konfederacja dzikowska).
Zostając królem nie mówił po polsku, a kraju, w którym przyszło mu rządzić, nie lubił. Przez 27 lat panowania w Polsce spędził ok. dwóch. W rządach opierał się na zdaniu doradców, których słuchał bezkrytycznie. Największym zaufaniem monarchy cieszył się minister Henryk Brühl.
August III nigdy nie stawiał interesów Polski na pierwszym planie, zaniedbywał sprawy wewnętrzne kraju, co w rezultacie doprowadziło do dezorganizacji życia politycznego i wzrastającej zależności od państw ościennych.
Rządy Augusta III przyniosły utrwalenie rządów oligarchii magnackiej. Sejmy były zrywane wskutek "liberum veto" lub były przeciągane ponad 6 tygodni i rozchodziły się bez podjęcia żadnych decyzji. Zrywanie i przeciąganie obrad sejmu ponad ustawowy okres, było inspirowane przez dwa obozy magnackie walczące o władzę w kraju. Był to obóz Potockich wpierany przez Francję i Austrię oraz "Familia" popierana przez Rosję i działająca zgodnie z jej interesami.
"Polska nierządem stoi" - to zdanie najlepiej ilustruje ówczesne koncepcje polityczne. Państwa ościenne chciały utrzymać "status quo", gdyż było im to na rękę - mogły wykorzystać osłabienie i anarchię RP.
Rozwiązanie 1:
Za rządów Augusta II Mocnego i Augusta III Sasa Rzeczpospolita w polityce międzynarodowej przestała być podmiotem, a zaczęła przedmiotem. Państwo polsko-litewskie praktycznie nie prowadziło polityki zagranicznej, było pomijane w rozmowach pokojowych, nawet gdy konflikt go dotyczył (traktat w Nystad), a sąsiednie mocarstwa ingerowały wielopłaszczyznowo w życie polityczne Rzeczypospolitej. Robiono to ustanawiając w Polsce królów, nie tylko na wolnych elekcjach poprze skorumpowanie szlachty, ale również interwencjami wojskowymi, car Rosji brał udział w konflikcie między szlachtą, a królem w roli mediatora, dbano o to, by sejmy wciąż były zrywane. Rzeczpospolita chyliła się ku upadkowi i w opinii międzynarodowej, uznawano to za zasłużony los, ponieważ Polska uchodziła za kraj pozbawiony porządku, pełen nietolerancji.
Rozwiązanie 2:
Za panowania Wettinów Polska nie odgrywała samodzielnej roli w polityce europejskiej. W Warszawie dominowały wpływy Rosji. Konflikt pomiędzy Sasami a Stanisławem Leszczyńskim spowodował ingerencję obcych mocarstw w sprawy wewnętrzne Rzeczypospolitej i podzielił szlachtę na zwolenników "Sasa" - Augusta II Mocnego i "Lasa" - Stanisława Leszczyńskiego. Nastąpił upadek aparatu państwowego i utrwaliły się rządy oligarchii magnackiej (prywata). Zrywano sejmy i sejmiki (liberum veto, przekupstwa obcych dworów), deprawowano sądy. Wypłynęło to na pozycję Rzeczypospolitej na arenie międzynarodowej. Przykładem potwierdzającym słabe położenie Rzeczypospolitej w czasach saskich jest chociażby III wojna północna, która przyczyniła się do utraty przez państwo polsko-litewskie suwerenności na rzecz Rosji. Po zwycięstwie połtawskim to car Piotr I stał się faktycznym dysponentem polskiej korony, a August musiał przyjąć warunki, które uzależniały go od władcy rosyjskiego, a Polskę czyniły w praktyce rosyjskim protektoratem, czyli państwem od Rosji zależnym. Kolejnym przykładem niestabilnej pozycji Rzeczypospolitej jest sejm niemy z 1717 roku. Pokazał on bowiem, że o wewnętrznych sprawach Rzeczypospolitej zdecydowała bezpośrednia interwencja Rosji. Był to kolejny już widomy przejaw niesuwerenności państwa polsko-litewskiego. Ingerencje państw ościennych w czasach saskich uległy nasileniu się, co negatywnie odbiło się na międzynarodowym położeniu Rzeczypospolitej.