Rozwiązanie 1:

Przyczyny wybuchu powstania styczniowego (22.01.1863 r.)

• Wzrost nastrojów antyrosyjskich od wpływem sprzeciwu cara Aleksandra II na przywrócenie Polakom autonomii.
• Nasilenie nastojów patriotycznych wśród Polaków, które przejawiały się w uczestnictwie w manifestacjach patriotycznych. Manifestacje miały na celu skłonić cara do ustępstw względem Polaków. 
• Ucisk polskich chłopów.
• Osłabienie Rosji w wyniku klęski w wojnie krymskiej ( 1853 - 1856) oraz narastanie nastrojów po odwilży posewastopolskiej.
• Władza rosyjskie widząc przygotowania Polaków do walki zorganizowały brankę, czyli nadzwyczajny pobór rekrutów do armii carskiej. Jej zorganizowanie było pomysłem Aleksandra Wielopolskiego - naczelnika rządu cywilnego. 
• Masowe represjonowanie opozycjonistów.
• Tworzenie nowych organizacji konspiracyjnych, które przygotowywały powstanie. 

Rozwiązanie 2:

Przyczyny wybuchu powstania styczniowego (1863-1864):

Ogólne:

1. Reformy po przegranej przez Rosję wojnie krymskiej rozbudziły w Polakach nadzieję na niepodległość. 

2. Powstały stronnictwa polityczne: "czerwonych", którzy szykowali się do walki i"białych", którzy chcieli najpierw pozyskać sojuszników. 

3. Wojsko rosyjskie krwawo tłumiło pokojowe manifestacje w Warszawie, uważane przez Polaków za element rewolucji moralnej.

Przyczyna bezpośrednia:

1. Branka polskich spiskowców do rosyjskiego wojska, przeprowadzona w połowie stycznia 1863 r. na polecenie Aleksandra Wielopolskiego.

Rozwiązanie 1:

Porównanie przebiegu walk podczas powstania listopadowe i powstania styczniowego:

• Powstańcy listopadowi prowadzili regularną wojnę polsko - rosyjską, byli doskonale uzbrojeni i wyszkoleni, stoczyli wiele bitew z carską armią, niestety z powodu liczebnej przewagi Rosjan i okrutnej rzezi mieszkańców Warszawy - zryw zakończył się upadkiem. W szeregach powstania listopadowego znajdowało się wielu doświadczonych oficerów. 
• Zupełnie inaczej przebiegało powstanie styczniowe. Ze względu na słabe przygotowanie militarne i niewielkie doświadczenie powstańców w walce zdecydowano się na unikanie wzniecenia regularnej wojny. Powstańcy prowadzili przeciwko Rosjanom wojnę partyzancką, mimo wielu sukcesów w mniejszych potyczkach, nie udało im się opanować większego miasta ani rozleglejszego terenu. Powstańcy byli słabo uzbrojeni, nie mieli jednolitych mundurów, walczyli za pomocą broni zdobycznej, głównej broni myśliwskiej, sztucerów, pistoletów, szabli oraz kos osadzonych na sztorc. 

Rozwiązanie 2:

Rozwiązanie 1:

Polska organizacja konspiracyjna podczas powstania styczniowego została określona mianem państwa podziemnego, ponieważ:

- w jej strukturach powołano ważniejsze organy, których zadaniem była organizacja władz powstańczych. Na czele stał Rząd Narodowy, który był zwierzchnikiem wszystkich organów terenowych.

- posiadała własne agendy odpowiedzialne za poszczególne zadania związane z powstaniem. Utworzono m.in. pocztę, służbę dyplomatyczną, służbę finansową, aparat informacyjno - propagandowy i intendenturę. 

- nakładała na uczestników powstania obowiązek podatkowy na rzecz wojska powstańczego.

- posiadała własne sądownictwo w postaci trybunałów rewolucyjnych, które osądzały szpiegów i zdrajców. 

Rozwiązanie 2:

Działanie podziemnego państwa w okresie powstania styczniowego (1863 - 1864)

W okresie powstania styczniowego (1863 - 1864) tuż pod nosem Rosjan - Polacy utworzyli podziemne państwo. Na jego czele stał Rząd Narodowy, który zbierał się w Warszawie. Był tajny, dlatego niewiele osób wiedziało, kto w nim zasiada. 

Rząd Narodowy działał w konspiracji. Kierował powstaniem, wydawał podziemną prasę, miał tajne drukarnie, urzędników, policję i sądy. Polacy płacili podatki, a wysłannicy podziemnego państwa przeznaczali je na zakup broni za granicą oraz na zasiłki dla biednych. Powstańcy posiadali swoich przedstawicieli wśród Polaków mieszkających w zaborach pruskim i austriackim, którzy zajmowali się dostarczaniem uzbrojenia, zaopatrzenia i werbowali ochotników do walki z Rosjanami.

Rozwiązanie 1:

Wydarzenia, które miały wpływ na upadek powstania styczniowego:

• Wydanie rozkazu carskiego dla gen. Michaiła Murawjowa dotyczącego stłumienia powstania na Litwie. 
• Stosowanie przez Rosjan represji również wobec ludności cywilnej, co miało zniechęcać Polaków do aktywności powstańczej.
• Rozbicie oddziałów partyzanckich dowodzonych przez gen. Józefa Hauke - Bosaka.
• Austriacy zamknęli granicę pomiędzy Galicją a Królestwem Polskim.
• Ogłoszenie przez cara ukazu o uwłaszczeniu chłopów, co wpłynęło na osłabienie zaangażowania chłopstwa w walkę powstańczą.
• Aresztowanie ostatniego dyktatora powstania Romualda Traugutta i osadzenie go w Cytadeli. 
• Stracenie Romualda Traugutta na stoku Cytadeli.

Rozwiązanie 2:

Przyczyny upadku powstania styczniowego (1863-1864 r.)

• Powstańcy styczniowi nie mieli szans w starciu z potężną armią rosyjską.
• Największą bolączką powstańców były braki w wyposażeniu. Tylko niewielka część powstańców używała broni palnej. Podstawowym uzbrojeniem walczących partyzantów były kosy osadzone na sztorc. 
• Żołnierze wojsk powstańczych byli słabo wyszkoleni, było ich zbyt mało, by toczyć liczne bitwy z potężnymi oddziałami Rosjan.
• Mimo początkowych sukcesów, powstańcom nie udało się opanować żadnego większego miasta ani rozleglejszego terenu.
• Jesienią 1864 r. Rosjanie rozbili ostatni powstańczy oddział pod dowództwem księdza Stanisława Brzóski. Powstanie styczniowe upadło.