Zadanie ?
Zadanie ma charakter indywidualny. Rozwiązanie zawiera wyłącznie wskazówki do sformułowania samodzielnej odpowiedzi!
Ocena pozytywna:
- Brak ostrej reakcji rządów zahamował ofensywę niemiecką na jakiś czas.
- Rząd brytyjski i francuski nie dawały pretekstu do rozpoczęcia przez nazistów kampanii na Zachód.
- Postępowanie rządów dawało możliwość na lepsze przygotowanie się do późniejszych działań zbrojnych.
Ocena krytyczna:
- Brak podjęcia przez Wielką Brytanię i Francję działań na rzecz pomocy Polsce były oznaką złamania postanowień sojuszu pomiędzy tymi krajami oraz oznaczał poświęcenie terenów polskich.
- Brak realizacji postanowień sojuszu z Brytyjczykami i Francuzami przekonał Stalina do rozpoczęcia ofensywy na ziemie polskie.
Zadanie 1
Etapy wojny obronnej Polski w 1939 r.:
- Początek wojny polsko - niemieckiej nastąpił 1 września 1939 r., gdy o godz. 4:45 pancernik "Schleswig - Holstein" rozpoczął ostrzał Westerplatte. Obrona polskiego wybrzeża, odizolowana od całości działań wojennych nie posiadała większego znaczenia militarnego, ale miała istotny wymiar polityczny i moralny. Tylko jeden dzień bronili się pracownicy Poczty Polskiej w Gdańsku. Zaledwie 50 pocztowców dowodzonych przez ppor. Konrada Guderskiego poddało się, gdy gmach poczty został podpalony niemieckimi miotaczami ognia.
- Równocześnie wojsko niemieckie (hen. von Reichenaua, von Blaskowitza, gen. Lista) zaatakowało granice Polski głównie od południa i północnego zachodu. Spowodowało to wycofanie się w głąb kraju broniących Polski armii: Pomorze (gen. Władysław Bortnowski), Kraków (gen. Antoni Szylling), Poznań (gen. Tadeusz Kutrzeba), Łódź (gen. Juliusz Rómmel).
- Od początku walk inicjatywa należała do liczniejszej i lepiej uzbrojonej armii niemieckiej, która liczyła ok. 1,8 mln żołnierzy, 2900 czołgów, 4000 samolotów. Wojsko polskie odpowiednio: 1 mln żołnierzy, 600 czołgów, 380 samolotów.
- W efekcie przewagi niemieckiej już w nocy z 4 na 5 września 1939 r. rozpoczęto ewakuację rządu RP z Warszawy.
- Przez pierwsze trzy dni trwała tzw. bitwa graniczna. Mimo bohaterskiej postawy Polaków m.in. pod Mokrą, gdzie Niemcy stracili wiele czołgów, polska linia obrony została przerwana w kilku miejscach. Żołnierze polscy nie poddawali się, stawiali przeciwnikowi zaciekły opór.
- Przykładem wielkiego bohaterstwa Polaków była obrona Wizny (7 - 10 września 1939 r.). 720 Polaków dowodzonych przez kpt. Władysława Raginisa przez trzy dni powstrzymywało natarcie dwóch niemieckich dywizji pancernych. Obrona Wizny określana jest także mianem "polskich Termopil", ponieważ w trakcie walk zginęła większość obrońców.
- Największą batalią wojny obronnej Polski była bitwa nad Bzurą (9 - 22 września 1939 r.), która wstrzymała atak na Warszawę, ale nie mogła zmienić losów tej fazy wojny. Wojsko dowodzone przez generałów: Tadeusza Kutrzebę i Władysława Bortnowskiego prowadziły walki aż do 22 września. W bitwie nad Bzurą zginęło 15 tys. polskich żołnierzy, a 100 tys. dostało się do niemieckiej niewoli.
-
Warszawa broniła się do 28 września 1939 r. Decyzję o poddaniu się stolicy spowodowała wzrastająca liczba ofiar wśród ludności cywilnej oraz brak perspektyw na jakąkolwiek pomoc mocarstw zachodnich.
- Dłużej niż stolica bronił się Modlin - do 29 września oraz Hel - do 2 października.
- W dniach od 2 - 6 października Samodzielna Grupa Operacyjna "Polesie" gen. Franciszka Kleeberga stoczyła ostatnią w tej kampanii bitwę - pod Kockiem.
- To starcie zakończyło wojnę obronną Polski, rozpoczynając zarazem nowy etap walki z Niemcami i ich sojusznikami - wojnę konspiracyjną, partyzancką.
Zadanie 2
Przyczyny niemieckich sukcesów militarnych we wrześniu 1939 r.:
- Przewaga militarna III Rzeszy, która znacząco przekraczała zasób sił polskich.
- Granica polsko-niemiecka była niezwykle trudna do obrony ze względu na brak naturalnych przeszkód takich jak góry, rzeki czy jeziora.
- Siły niemieckie zaatakowały z trzech stron.
- Niemieccy żołnierze dopuszczali się ataków na ludność cywilną.
Zadanie 3
Rozstrzygniecie: Agresja ZSRS wywarła ogromny wpływ na wynik wojny obronnej.
Uzasadnienie:
Wkroczenie Armii Czerwonej na terytorium II Rzeczpospolitej przyczyniło się do pogorszenia położenia Polaków, którzy dzielnie stawiali opór niemieckim żołnierzom. Próba walki z obydwoma najeźdźcami nie była możliwa. Wojsko Polskie nie było tak liczebne ani nie posiadało wystarczającego uzbrojenia. Ponadto decyzją naczelnego wodza było unikanie walki z siłami sowieckimi. Było to ciche przyzwolenie na działania armii ZSRS i dalszego rozpadu II RP.