Zadanie 3

Rozwiązanie 1:

Jan III Sobieski uważał traktaty welawsko-bydgoskie za poważny błąd polityków polskich. Dążąc do naprawienia tego błędu, nawiązał kontakty z Francją, dla której Rzeczpospolita oskrzydlająca Brandenburgię i całą Rzeszę od Zachodu była bardzo cennym sprzymierzeńcem. Taka była geneza traktatu w Jaworowie. Ambasador Francji, podpisując traktat w imieniu Króla Słońce, uznawał prawo Polski do rewindykacji Prus Książęcych i deklarował systematyczne zasiłki pieniężne dla Jana III w razie wybuchu wojny polsko-brandenburskiej. Dwa lata później został zawarty w Gdańsku podobny antybrandenburski układ z przedstawicielami króla Szwecji Karola XI. Podjęcie jakiejkolwiek akcji zbrojnej przeciw Brandenburgii wymagało jednak uprzednio zapewnienia pokoju ze strony Turcji. W wyniku działań wojennych lat 1675–1676 udało się zawrzeć z Turcją rozejm w Żurawnie. Otwierała się też szansa realizacji bałtyckich planów Sobieskiego. Gdyby udało się je wykonać, skasowano by grożące śmiertelnym niebezpieczeństwem brandenburskie kleszcze u ujścia Wisły, a odebrane Hohenzollernom Prusy Książęce stałyby się zapewne dziedzicznym księstwem rodu Sobieskich. Tak się jednak nie stało – antykrólewska opozycja wspierana szczodrze przez ambasadora Brandenburgii storpedowała te dalekowzroczne plany. Sama Francja wycieńczona wojną z koalicją (z udziałem m.in. Brandenburgii) zawarła kolejne układy pokojowe, s polski sojusznik nie był już potrzebny.

Rozwiązanie 2:

Jan III Sobieski uważał, że uchwalone w 1657 r. traktaty welawsko - bydgoskie były błędem, stąd jednym z celów nowego władcy stała się rewindykacja i bezpośrednia inkorporacja Prus Książęcych do Rzeczpospolitej.

Król zamierzał ten cel zrealizować poprzez szereg działań na arenie międzynarodowej, które w historiografii zyskały miano "polityki bałtyckiej". Jednym z nich miała być neutralizacja stosunków polsko - tureckich, innym zaś nawiązanie sojuszu militarnego ze Szwecją i Francją, które umożliwiłyby rozpoczęcie walki z Brandenburgią. 

Plan Sobieskiego dotyczący odzyskania Prus nie powiódł się. Główną przyczyną porażki okazał się sojusz, który Francja nawiązała z Brandenburgią. 


Zadanie 4

Rozwiązanie 1:

a) Kara Mustafa przyjął inną strategię postępowania, niż pozostali tureccy dowódcy. Zadecydował o burzeniu miasta za pomocą dział i moździerzy, część artylerii postawił jednak zostawić pod miastem. Do odsieczy skierował wojska zaciągnięte z różnych prowincji i lekką artylerię. 

b) Jan III Sobieski negatywnie oceniał przygotowania Turków do bitwy. Wskazywał, że ich obóz jest doskonale widoczny, poza tym Turcy nie okopali się. Król opisywał bierność Turków, którzy wyprawili się zaledwie na lewe skrzydło. 

Rozwiązanie 2:

a) Aby obronić się przed odsieczą Kara Mustafa:

b) Ocena przygotowania Turków do bitwy była bardzo sceptyczna. Uważał, że Ci byli źle przygotowani pod kątem organizacyjnym. Obóz Osmanów był łatwy do dostrzeżenia i oceny, Ci byli zbyt pewni siebie, nie ustawili okopów.


Zadanie 5

Wydarzenia do ułożenia w kolejności chronologicznej: 

A. śmierć Jana III Sobieskiego

B. Utworzenie Ligi Świętej

C. odsiecz wiedeńska

D. odzyskanie Podola przez Rzeczpospolitą

E. zawarcie pokoju Grzymułtowskiego 

Oś czasu: