Zadanie ?

Fragmenty "Rozłączenia" będący adekwatnym podpisem do zdjęcia:

"Przywykłem do nich, kocham te gwiazdy jeziora,
Ciemne mgłą oddalenia, od gwiazd nieba krwawsze,
Dziś je widzę, widziałem zapalone wczora,
Zawsze mi świecą — smutno i blado — lecz zawsze…"


Zadanie 1

Osoba mówiąca w wierszu Juliusza Słowackiego "Rozłączenie" ujawnia się już w pierwszej strofie. Początkowo wypowiada się w 1. os. l.mn., jednak w trzecim wersie dochodzi do głosu "ja" liryczne: "Wiem, kiedy w ogródku, / Wiem, kiedy płaczesz w cichej komnacie zamknięta". Przekształcenie "my" w "ja" sprawia, że odbiorca poznaje subiektywny punkt widzenia osoby mówiącej.


Zadanie 2

Nadawcę i adresatkę utworu łączy szczególna więź duchowa , osoba mówiąca doskonale zna kobietę i rzeczywistość, w której ona przebywa. Stąd też z łatwością wyobraża ją sobie w domu i w ogrodzie. Mimo dzielących kilometrów nadawca oczami wyobraźni dostrzega postać kobiety w białej sukni. Rozumie jej uczucia, wie, co sprawia jej smutek i gdzie po kryjomu płacze. Ten związek duchowy obrazuje porównanie ukochanej do gwiazdy: "Tyś mi widna jak gwiazda, co się tam zapala / I łzę różową leje, i skrą siną błyska".

 


Zadanie 3

Rozłączonych bohaterów dzieli poziom wiedzy o świecie, w którym każdy z nich przebywa. Mężczyzna zna rzeczywistość, w jakiej obraca się kobieta, dlatego z łatwością może ją sobie wyobrazić w różnych sytuacjach, zaś adresatka nie zna miejsca pobytu mężczyzny i nie może zobaczyć jego wizerunku oczyma wyobraźni: "Nie wiesz, że trzeba niebo zwalić i położyć / Pod oknami, i nazwać jeziora błękitem". Ujawnia się w tym miejscu opozycja: "wiem" - "nie wiesz".


Zadanie 4

W utworze Juliusza Słowackiego opisana z malarskim zacięciem przyroda potęguje uczucia samotności i tęsknoty podmiotu lirycznego. Pejzaż nad jeziorem Genewskim został ukazany z różnych perspektyw: w nocy, w ciągu dnia, w deszczu, w srebrzystej poświacie księżyca i pod niebem uwieńczonym milionem gwiazd. Jest to piękny krajobraz, choć pojawiają się w nim elementy łączące się z uczuciami mężczyzny: deszcz, który kojarzy się ze smutkiem; czy mgła symbolizująca zagubienie, oddalenie. Pełne dynamizmu sceny, np. "Nie wiesz, że trzeba niebo zwalić i położyć / Pod oknami, i nazwać jeziora błękitem" lub "Nie wiesz, jak włosem deszczu skałom wieńczyć głowę, / Jak je widzieć w księżycu określone kirem" niosą wielki ładunek emocjonalny. Wyrażają skrajne, intensywne emocje towarzyszące rozstaniu z bliską osobą. Piękno i żywiołowość przyrody tworzą swoisty pejzaż mentalny osoby mówiącej.


Zadanie 5

Gołąb i słowiki w wierszu Słowackiego są symbolami miłości. Gołąb kojarzy się z dobrocią i czystym, niewinnym uczuciem. W utworze gołąb jest łącznikiem między nadawcą a adresatką. Słowik natomiast symbolizuje miłość, ale również poetyckie natchnienie. W wierszu "Rozłączenie" śpiew słowika jest wyrazem smutku i tęsknoty dwóch wrażliwych, uduchowionych osób.


Zadanie 6

Osoba mówiąca uważa się za kogoś wyjątkowego, kogoś, kto ma doskonałą pamięć i zdolności kreacyjne. W przeciwieństwie do kobiety podmiot liryczny potrafi precyzyjnie przywołać w pamięci obraz jej oczu, a nawet niczym ktoś obdarzony nadprzyrodzoną mocą stwierdzić w jakim miejscu w danym czasie znajduje się oddalona od niego adresatka.


Zadanie 7

Przykładowe rozwiązanie:

Przeciwstawienie: ja "wiem" - ty "nie wiesz" może być z jednej strony interpretowane jako wyrzut podmiotu lirycznego, oznaka rozczarowania faktem, że najbliższa mu osoba nic nie wie o jego aktualnym położeniu. Z drugiej jednak strony opozycja "wiem" - "nie wiesz" potęguje oddalenie, rozłączenie kobiety i mężczyzny.


Zadanie 8
Indywidualne
Zadanie 9
Indywidualne
Zadanie 10
Indywidualne
Zadanie 11
Indywidualne
Zadanie 12

Przykładowe rozwiązanie:

elementy porównania "Rozłączenie" Juliusza Słowackiego Liryki lozańskie Adama Mickiewicza
kontekst biograficzny Utwory Słowackiego i Mickiewicza powstały w tym samym miejscu - w Szwajcarii nad Jeziorem Genewskim. "Rozłączenie" zostało napisane w 1835 roku, zaś cykl liryków na przełomie lat 1839-1840. Szwajcaria dla obu poetów stała się miejscem wytchnienia i źródłem inspiracji, dowodzą tego utwory opisjące piękno i żywiołowość przyrody.
symbolika Słowacki stosuje prostą symbolikę, odwołuje się do utartych znaczeń gołębia i słowika. Symbolika zastosowana przez Mickiewicza jest zdecydowanie bardziej rozbudowana. W utworze "Nad wodą wielką i czystą" stałość wody została przeciwstawiona błyskawicom i gromom symbolizującym przemijanie i nietrwałość. 
metafory Obaj poeci stosuje wyszukane, oryginalne metafory, które wpływają nie tylko na obrazowość utworów, ale także nadają im dynamizmu, np. "Nie wiesz, jak włosem deszczu skałom wieńczyć głowę", "Polały się łzy me czyste, rzęsiste / Na me dzieciństwo sielskie, anielskie".
podobieństwa Oprócz szwajcarskiego rodowodu oba utwory łączy realizacja podobnych motywów, są to: motyw akwatyczny ("Nad wodą wielką i czystą..."), motyw miłości ("Smuć miłość..."), motyw tęsknoty ("Gdy tu mój trup..."), a także stworzenie swoistego pejzażu mentalnego, w którym opis przyrody spleciony jest z przeżyciami osoby mówiącej.