Słowa, jakich używa Faust, by opisać wiedzę:

"Przestudiowałem te dziedziny,
Lecz chociaż tyle się trudziłem,
To głupi jestem, tak jak byłem!".

"I widzę: wiedzieć nic nam nie jest dane!".

"Nie łudzę się, że wiem coś, co naprawdę warto".

"Prawdziwy rozum, sens, nauka
Bez wielkiej sztuki sławy zazna".

"Bo to jest kupa śmieci, rupieciarnia,
Ta wasza wiedza, napuszona szopka,
Z garścią sentencji użytkowych,
Jak to w teatrach kukiełkowych!".

Faust przyznaje, że wiele lat poświęcił na to, by poznać różne dziedziny wiedzy. Ten trud okazał się jednak dla bohatera bezowocny, dlatego Faust negatywnie ocenia wiedzę, widzi w niej tylko puste frazesy, "sentencje użytkowe", które sprawdzają się doraźnie, jednak nie tłumaczą istoty świata.

Ocena wiedzy dostępnej w epoce Fausta wyzwala w nim uczucie rozczarowania i bezsilności. Bohater wątpi w swoje możliwości i traci poczucie własnej wartości. Nie wie już, czym jest prawdziwa radość, determinacja w dążeniu do zgłębienia prawdziwej wiedzy sprawiła, że Faust wyzbył się wyrzutów sumienia i skrupułów. Jest gotów poświęcić wiele, by zaspokoić swój głód wiedzy:

"I widzę: wiedzieć nic nam nie jest dane!
Ta myśl mi w sercu wypaliła ranę.
Jestem wprawdzie mądrzejszy od tych tam fircyków,
Doktorów i magistrów, klech i pisarczyków,
Nie dręczą mnie skrupuły, wyrzuty sumienia,
Nie boję się diabła, piekła, potępienia - 
Za to też wszelką radość mam wytartą,
Nie łudzę się, że wiem coś, co naprawdę warto,
Ani że mógłbym czegoś uczyć ludzi,
Jakąś drogę im wskazać, dobro w nich obudzić".

Faust chce zgłębić wiedzę dotyczącą przyczyn istnienia świata, jego istoty. Pragnie poznać tajemnice, które dotąd były ukryte przed wszystkimi mędrcami:

"Więc teraz tylko już na magię liczę,
Że dzięki duchom, słowom ich i siłom,
Objawią mi się sprawy tajemnicze. [...]
Chcę pojąć na czym stoi świat,
Jego przyczyny i zalążki,
Poznać wewnętrzny jego ład
I w kąt odrzucić wszystkie książki".

Zdania zawierające słowo "duch":

"Że dzięki duchom, słowom ich i siłom,
Objawią mi się sprawy tajemnicze". 

"Wtedy zrozumiem mocą duszy,
Jak rozmawiają z sobą duchy".

"Duchy zdajecie się tu krążyć!
Który mnie słyszy, niech odpowie!".

"Świat duchów nie jest niedostępny".

W powyższych zdaniach wyraz "duch" został użyty na określenie wyższej siły, która umożliwia poznanie wszelkiej wiedzy. Odkrycie sfery duchowej było dla romantyków najważniejszym celem poznania.

Poglądy Fausta i Warnera różnią się ich stosunkiem do możliwości ludzkiego poznania. Tytułowy bohater deprecjonował wszelką wiedzę dostępną człowiekowi, uważa ją za bezwartościową i płytką. Wagner natomiast jest zagorzałym naukowcem, wyraża przekonanie o wartości nauki. Bohater jest ambitny i uparty w dążeniu do wiedzy:

"Wybaczcie, ale wielka to jest korzyść,
Gdy człek się wczuwa w ducha dawnych epok,
Widzi, co mędrzec ten czy inny tworzył
I jak my dzisiaj zaszliśmy daleko".

Przykładowe rozwiązanie:

Pesymizm Fausta wynika z poczucia ciągłego niedosytu. Bohater przez całe swoje życie studiował różne dziedziny wiedzy: filozofię, prawo, medycynę, teologię, jednak ciągle uważał się za głupca. To, co osiągnął, nigdy nie dało mu poczucia prawdziwej radości, ponieważ był zwiedziony swoimi możliwościami i ograniczeniami nauki. Poczucie przygnębienia i beznadziei potęgował fakt, że Faust jest już w podeszłym wieku. Bohater zdał sobie sprawę, że poświęcił życie czemuś zupełnie bezwartościowemu, a możliwość zmiany tego stanu rzeczy daje jedynie sięgnięcie po czarną magię.

Przykładowe rozwiązanie:

Faust pragnie wiedzy, której nie mogą zdobyć najwięksi uczeni, ponieważ jest niezwykle dumny i ambitny. Kieruje nim niepohamowana żądza zgłębienia wiedzy niedostępnej nikomu po to, aby zaspokoić swoją ciekawość, ale także poczuć się wyjątkowym.