Rozwiązanie 1.:
A) Prawa socjalne zagwarantowane w Konstytucji (art. 67-68):
Prawa te przysługują każdemu człowiekowi (jesli chodzi o prawo do ochrony zdrowia) i obywatelom (jeśli chodzi o np. dostęp do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych).
B) Państwo szczególną opiekę zdrowotną powinno zapewnić dzieciom, kobietom ciężarnym, osobom niepełnosprawnym i osobom w podeszłym wieku (art. 68 ust. 3 Konstytucji RP).
C) Obowiązki nałożone na organy władzy przez Konstytucję RP w zakresie opieki zdrowotnej:
Rozwiązanie 2.:
Art. 67. Konstytucji RP, zatytułowany Prawo do zabezpieczenia społecznego, stanowi, że: '1. Obywatel ma prawo do zabezpieczenia społecznego w razie niezdolności do pracy ze względu na chorobę lub inwalidztwo oraz po osiągnięciu wieku emerytalnego. Zakres i formy zabezpieczenia społecznego określa ustawa. 2. Obywatel pozostający bez pracy nie z własnej woli i nie mający innych środków utrzymania ma prawo do zabezpieczenia społecznego, którego zakres i formy określa ustawa'.
Art. 68. Konstytucji RP, zatytułowany Prawo do ochrony zdrowia, stanowi, że: '1. Każdy ma prawo do ochrony zdrowia. 2. Obywatelom, niezależnie od ich sytuacji materialnej, władze publiczne zapewniają równy dostęp do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych. Warunki i zakres udzielania świadczeń określa ustawa. 3. Władze publiczne są obowiązane do zapewnienia szczególnej opieki zdrowotnej dzieciom, kobietom ciężarnym, osobom niepełnosprawnym i osobom w podeszłym wieku. 4. Władze publiczne są obowiązane do zwalczania chorób epidemicznych i zapobiegania negatywnym dla zdrowia skutkom degradacji środowiska. 5. Władze publiczne popierają rozwój kultury fizycznej, zwłaszcza wśród dzieci i młodzieży'.
[A]
W Konstytucji RP zagwarantowano takie prawa socjalne, jak: prawo do zabezpieczenia społecznego w razie niezdolności do pracy ze względu na chorobę lub inwalidztwo oraz po osiągnięciu wieku emerytalnego, a także prawo do zabezpieczenia społecznego na wypadek pozostawania bez pracy nie z własnej woli i będąc pozbawionym innych środków utrzymania. Ponadto Konstytucja RP stanowi, że wszystkim obywatelom, niezależnie od ich kondycji materialnej, przysługuje równy dostęp do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych. Dzieci, kobiety w ciąży, ludzie niepełnosprawni i osoby w podeszłym wieku mają ponadto prawo do korzystania ze szczególnej opieki zdrowotnej.
[B]
W myśl art. 68. Konstytucji RP państwo polskie powinno zapewnić szczególną opiekę zdrowotną dzieciom, kobietom ciężarnym, osobom niepełnosprawnym i osobom w podeszłym wieku.
[C]
Konstytucja RP w zakresie opieki zdrowotnej nakłada na organy władzy publicznej obowiązek zwalczania chorób epidemicznych i zapobiegania negatywnym dla zdrowia skutkom degradacji środowiska. Ponadto władze publiczne muszą wszystkim obywatelom, niezależnie od ich sytuacji materialnej, zapewniać równy dostęp do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych. Władze publiczne mają również obowiązek zapewniać szczególną opiekę zdrowotną dzieciom, kobietom w ciąży, ludziom niepełnosprawnym i osobom w podeszłym wieku.
Rozwiązanie 1.:
zasiłek macierzyński:
renta wypadkowa:
zasiłek pogrzebowy:
Rozwiązanie 2.:
| Nazwa świadczenia ubezpieczeniowego | Nazwa ubezpieczenia, w ramach którego świadczenie jest wypłacane |
| (A) zasiłek macierzyński | (2) ubezpieczenie chorobowe |
| (B) renta wypadkowa | (3) ubezpieczenie wypadkowe |
| (C) zasiłek pogrzebowy | (1) ubezpieczenie rentowe |
| (4) ubezpieczenie zdrowotne |
Rozwiązanie 1.:
a) Respondenci w sposób zadawalający oceniają funkcjonowanie ZUSu, bowiem 47% ankietowanych dobrze ocenia tę instytucję, 36% źle, a 17% nie ma żadnego zdania w tym temacie.
b) W latach 2013-2019 zmieniała się ocena działalności ZUS na lepsze, bowiem doszło do wzrostu odsetka respondentów zadowolonych z funkcjonowania tej instytucji (wzrost o 21 punktów procentowych) i jednocześnie spadku odsetka ankietowanych, którzy byli niezadowoleni z obsługi ZUSu (spadek o 18 punktów procentowych).
Zmiany te mogą wynikać, stąd, że system ZUS został zinformatyzowany dzięki czemu osoby zainteresowane mogą wszystkie sprawy dotyczące ZUS załatwić przez ZUS PUE, czyli bez wychodzenia z domu. Co więcej, obecnie ludzie mają większą wiedzę na temat funkcjonowania ZUSu, stąd coraz mniej rzeczy związanych z obsługą przez pracowników ZUS jest dla nich niezrozumiała. Ponadto doszło do uregulowania pod kątem prawnym wielu kwestii związanych z funkcjonowaniem ZUSu oraz ubezpieczeń społecznych i zdrowotnych, co również przekłada się na sposób postrzegania tej instytucji.
Rozwiązanie 2.:
Zadanie ma (częściowo) charakter indywidualny, ponieważ wymaga wyrażenia własnego zdania. Dlatego proponowane rozwiązanie może przybrać jedynie postać przykładowej wskazówki pomocnej do samodzielnego opracowania odpowiedzi.
Przykładowe wskazówki pomocne do samodzielnego opracowania odpowiedzi:
a)
Dane z 2019 roku pokazują, że 47% respondentów ocenia działalność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych jako dobrą. 36% badanych twierdzi natomiast, że ZUS funkcjonuje źle. Z kolei 17% stwierdziło, że trudno im jednoznacznie coś w tej kwestii powiedzieć. Jednocześnie należy stwierdzić, że ocena działalności ZUS z 2019 roku poprawiła się w stosunku do tego, co o funkcjonowaniu tej instytucji respondenci twierdzili w 2013 roku. Wówczas 26% ankietowanych uznało działalność ZUS za dobrą, a 54% za złą. 20% oznajmiło, że trudno wyrazić w tej kwestii zdanie.
b)
W latach 2013-2019 zmieniła się ocena działalności ZUS przez ankietowanych. Ogólnie rzecz biorąc, zwiększył się odsetek tych, którzy oceniają działalność tej instytucji dobrze. W 2013 roku 26% respondentów przyznało, że ZUS funkcjonuje dobrze. 54% ankietowanych oceniło jego działalność jako złą, zaś 20% uznało, że trudno zająć w tej sprawie stanowisko. Natomiast w 2019 roku 47% badanych przyznało, że funkcjonowanie ZUS można ocenić dobrze. 36% było zdania, że ocena działalności ZUS powinna być zła, a 17% przyznało, iż trudno wyrazić w tej kwestii własną ocenę. Zmiany te mogą wynikać przede wszystkim z tego, że ZUS faktycznie zaczął działać sprawniej i stał się instytucją bardziej przyjazną dla petenta. Instytucja ta została zinformatyzowana, dzięki czemu wiele spraw można załatwić bez wychodzenia z domu. Prawdopodobnie wzrosła też wiedza obywateli na temat zasad funkcjonowania ZUS, przez co łatwiej im załatwiać w tej instytucji swoje sprawy.
Rozwiązanie 1.:
Przykładowe rozwiązanie:
Publiczna opieka zdrowotna ma przyszłość, ponieważ ludzie stale potrzebują dostępu do opieki zdrowotnej, która jest dostępna dla wszystkich bez względu na ich status majątkowy. Publiczna opieka zdrowotna zapewnia dostęp do usług zdrowotnych w przystępnych cenach i jest szczególnie ważna dla osób o niskich dochodach, którym trudniej jest zapłacić za usługi zdrowotne. Publiczna opieka zdrowotna jest również ważna, ponieważ zapewnia dostęp do opieki zdrowotnej dla wszystkich, nawet dla tych, którzy nie mają ubezpieczenia zdrowotnego.
Rozwiązanie 2.:
Zadanie ma charakter indywidualny, bo wymaga wyrażenia własnej opinii. Stąd proponowane rozwiązanie może przybrać wyłącznie postać przykładowej wskazówki pomocnej do samodzielnego opracowania odpowiedzi.
Przykładowa odpowiedź:
Wydaje się, że nie ma większego znaczenia, czy opieka zdrowotna znajdzie się w przyszłości w rękach publicznych (tak jak to było dotąd i jest dotychczas praktyką dominującą), czy też w rękach prywatnych (warto zauważyć, iż już teraz wiele usług medycznych realizowanych jest w prywatnych klinikach). Najważniejsze, aby każdy człowiek miał realny dostęp do usług medycznych świadczonych na najwyższym poziomie. Krótko mówiąc, każdego powinno być stać na opłacenie sobie korzystania z tego typu usług. Dodatkowo, ważne jest, aby usługi te były maksymalnie skuteczne, tzn. żeby doprowadzały do poprawy stanu zdrowia jednostki i zwiększenia jakości jej życia. Wystarczy dać wszystkim ludziom zarobić tyle, żeby mogli sobie bez przeszkód opłacić nawet najdroższe zabiegi medyczne, a wówczas opieka medyczna będzie mogła zostać nawet całkowicie skomercjalizowana.